W tym artykule poruszony zostanie temat Startup (organizacja), koncepcji, która w ostatnich latach zyskała na znaczeniu ze względu na jej wpływ na różne aspekty życia codziennego. Od momentu pojawienia się Startup (organizacja) przyciąga uwagę ekspertów i opinii publicznej, wywołując debaty, badania i różne interpretacje. Z biegiem czasu Startup (organizacja) stał się tematem zainteresowania zarówno w środowisku akademickim, jak i w codziennych rozmowach, a jego wpływ rozprzestrzenił się na wiele obszarów, stając się podstawowym punktem odniesienia dla zrozumienia bieżących zjawisk. W tym przeglądzie zbadane zostaną różne perspektywy Startup (organizacja), aby zapewnić szeroką i wzbogacającą wizję jego znaczenia i wpływu na współczesne społeczeństwo.
Startup[1][2] lub start-up[1][3] – tymczasowa organizacja lub młode innowacyjne przedsiębiorstwo poszukujące modelu biznesowego, który zapewniłby mu zyskowny wzrost.
Istnieje wiele definicji startupów[4][5]. Najczęściej wskazywanymi cechami takich podmiotów są[6]:
Popularnymi narzędziami wspierania rozwoju i wzrostu startupów są inkubatory[7] i programy akceleracyjne[8].
Finansowanie działalności startupów odbywa się najczęściej z wykorzystaniem środków ich założycieli (bootstrapping)[9], aniołów biznesu i funduszy venture capital[10]. Mogą one także pozyskiwać środki na rozwijanie działalności przez crowdfunding[11]. Pozyskiwanie większych środków finansowych od zewnętrznych inwestorów odbywa się w wyniku kolejnych tzw. rund finansowania, które są oznaczane kolejnymi literami alfabetu („A”, „B”, „C”, itd)[12].
Szybko skalujący się startup, który dopasował swój produkt do rynku (product-market fit), jest nastawiony na przekształcenie się w większe przedsiębiorstwo i szybko zwiększa przychody ze sprzedaży, jest nazywany scaleupem[13][14]. Startup, który bardzo szybko umiędzynaradawia swoją działalność, to „born global”[15].
Startup wyceniany na co najmniej miliard dolarów amerykańskich określany jest angielskim słowem unicorn (pol. jednorożec)[16][17] (o ile pozostaje spółką prywatną, tj. kontrolowaną przez osoby fizyczne, nienotowaną na giełdzie papierów wartościowych)[18]. Startup wyceniany na co najmniej 10 miliardów dolarów amerykańskich to decacorn[19], a na co najmniej 100 mld dolarów amerykańskich − hectocorn[20].